ડી-બ્રોગ્લી ઉત્કલ્પના લખો અને ડી-બ્રોગ્લી તરંગલંબાઈનું સમીકરણ તારવો.

Vedclass pdf generator app on play store
Vedclass iOS app on app store
(N/A) જો વિકિરણ દ્વૈત (તરંગ-કણ) સ્વભાવ ધરાવતું હોય,તો દ્રવ્યના કણો શા માટે તરંગ જેવો સ્વભાવ ન દર્શાવે?
આના આધારે,વૈજ્ઞાનિક લુઈસ વિક્ટર ડી-બ્રોગ્લીએ નીચે મુજબની ઉત્કલ્પના રજૂ કરી.
ગતિમાન દ્રવ્યના કણો યોગ્ય પરિસ્થિતિમાં તરંગ જેવા ગુણધર્મો દર્શાવવા જોઈએ.
પ્રકૃતિ સંમિત છે અને બે મૂળભૂત ભૌતિક એકમો - દ્રવ્ય અને ઉર્જા - સમાન સ્વભાવ ધરાવતા હોવા જોઈએ.
જો વિકિરણ દ્વૈત સ્વભાવ દર્શાવે છે,તો દ્રવ્ય પણ દ્વૈત સ્વભાવ ધરાવે છે.
ડી-બ્રોગ્લીએ દર્શાવ્યું કે જો કણની તરંગલંબાઈ $\lambda$ હોય અને વેગમાન $p$ હોય,તો:
$\lambda = \frac{h}{p} = \frac{h}{mv}$
જ્યાં $m =$ કણનું દળ,$v =$ કણની ઝડપ,$h =$ પ્લાન્કનો અચળાંક.
ડી-બ્રોગ્લી સમીકરણ પરથી દ્રવ્યનો દ્વૈત સ્વભાવ સરળતાથી સમજી શકાય છે.
સમીકરણની ડાબી બાજુ તરંગલંબાઈ $\lambda$ દર્શાવે છે,જ્યારે જમણી બાજુ વેગમાન $p$ છે જે કણ સાથે સંકળાયેલ છે.
આ સમીકરણ દ્રવ્યના કણ માટેની ઉત્કલ્પના છે. તે ફોટોન માટે પણ સાચું છે:
ફોટોન માટે,$E = pc = h\nu$. કારણ કે $\nu = \frac{c}{\lambda}$,તેથી $pc = \frac{hc}{\lambda}$,જે આપણને $p = \frac{h}{\lambda}$ અથવા $\lambda = \frac{h}{p}$ આપે છે.
આમ,ફોટોનની ડી-બ્રોગ્લી તરંગલંબાઈ એ વિદ્યુતચુંબકીય તરંગની તરંગલંબાઈ સાથે સંકળાયેલ છે. તેથી,વિકિરણનો ફોટોન ક્વોન્ટમ ઉર્જા અને વેગમાન ધરાવે છે.

Explore More

Similar Questions

ગતિ કરતા ક્રિકેટના દડા માટે,ડી-બ્રોગ્લી તરંગલંબાઈ વિશે નીચેનામાંથી કયું વિધાન સાચું છે?

$27^{\circ} C$ તાપમાને ન્યુટ્રોનની દ-બ્રોગ્લી તરંગલંબાઈ $\lambda_0$ છે. $927^{\circ} C$ તાપમાને તેની તરંગલંબાઈ કેટલી હશે?

ગતિશીલ ઇલેક્ટ્રોનની ડી બ્રોગ્લી તરંગલંબાઈ $1 \,nm$ થી ઘટાડીને $0.5 \,nm$ કરવા માટે તેને કેટલી વધારાની ઉર્જા આપવી જોઈએ?

$27^{\circ} C$ તાપમાને ઓક્સિજન અણુની ડી બ્રોગ્લી તરંગલંબાઈ $x \times 10^{-12} \ m$ છે. $x$ નું મૂલ્ય શોધો (પ્લાન્કનો અચળાંક $= 6.63 \times 10^{-34} \ J \cdot s$, બોલ્ટ્ઝમેન અચળાંક $= 1.38 \times 10^{-23} \ J/K$, ઓક્સિજન અણુનું દળ $= 5.31 \times 10^{-26} \ kg$ લો).

$M$ દળનો સ્થિર કણ $m_1$ અને $m_2$ દળ ધરાવતા બે કણોમાં વિભાજિત થાય છે,જે શૂન્યતર વેગ ધરાવે છે. કણોની ડી-બ્રોગ્લી તરંગલંબાઈનો ગુણોત્તર $\lambda_1 / \lambda_2$ કેટલો થાય?

Vedclass Products

For Students

Vedclass Test Series

Mock tests in real JEE/NEET style with performance analysis. 5-day free trial.

Start Free Trial
For Teachers

Exam Paper Generator

Generate Set A/B/C/D exam papers from 7.5L+ questions in 2 minutes. 3 chapters free.

Try Free
For Institutes

Online Exam Module

Live online exams with unlimited students, 360° analytics & white-label branding.

See Demo